Leireken

Onderstaande tekst verhaalt de geschiedenis van de
Leirekensroute, de spoorlijn die vroeger ook onze gemeente aandeed.
Deze informatie vonden we op de site van Paul Kevers, die de geschiedenis van de vroegere en huidige Belgische spoorlijnen tracht in kaart te brengen.

Spoorlijn 61 : Antwerpen - Aalst

Traject

Oude God - Edegem - Kontich-Kazernen - Kontich-Dorp - Reet - Boom - Sauvegarde - Willebroek - Tisselt-West
- Londerzeel-Oost - Londerzeel-West - Steenhuffel - Peizegem - Opwijk -
Nijverzeel - Baardegem - Moorsel - Mijlbeke (De Rozen) - Aalst-Noord

Deze lijn, bijgenaamd "Leireken", maakte oorspronkelijk deel uit
van een geplande internationale verbinding Antwerpen - Douai, via
Zottegem - Ronse - Tournai. Maar de verbinding met Frankrijk werd nooit
gerealiseerd en er hebben nooit doorgaande treinen verder dan Aalst
gereden.

Openingsdata:

  • Oude God / Kontich - Boom: 28 december 1875.
  • Boom - Londerzeel: 8 augustus 1881.
  • Londerzeel - Opwijk: 8 september 1878.
  • Opwijk - Aalst: 12 oktober 1879.

Omstreeks 1898 werd het tracé van L. 61 in Londerzeel verlegd.
Oorspronkelijk liep de lijn van Londerzeel-Oost (kruising met L. 53)
rechtstreeks naar Steenhuffel. In 1898 werd L. 53 (i.v.m. werken aan
het zeekanaal Brussel-Rupel) opgehoogd; L. 61 liep sindsdien via een
brug onder L. 53 door, volgde L. 53 van Londerzeel-Oost tot
Londerzeel-West (= het huidige station Londerzeel op L. 53) en boog
vandaar zuidwaarts af naar Steenhuffel.

Opheffing reizigersverkeer:

  • Oude God - Kontich-Dorp: tussen 1920 en 1930.
  • Kontich-Kazernen - Boom en Willebroek - Londerzeel: kort na W.O. II?
  • Londerzeel - Opwijk: 2 oktober 1952.
  • Boom - Willebroek: tussen 1956 en 1958.
  • Opwijk - Aalst: 2 juni 1957.

Opbreken van de sporen:

  • Oude God - Kontich-Dorp: reeds voor W.O. II?
  • Kontich-Kazernen - Boom: 1953.
  • Willebroek - Londerzeel: 1955-1956.
  • Steenhuffel - Opwijk: einde 1956.
  • Londerzeel - Steenhuffel: 1957.
  • Moorsel - Aalst: 1961.
  • Opwijk - Moorsel: einde 1976.

De allerlaatste reizigerstrein op 'Leireken' was een speciale
stoomtrein (locomotief 29.013 met drie L-rijtuigen) tussen Opwijk en
Moorsel op 1 augustus 1976 ter gelegenheid van de Moorselse Pikfeesten.

Huidige toestand

  • Tussen Kontich en Reet is op de bedding een
    expressweg aangelegd; tussen Reet en Boom zijn in het landschap
    wellicht nog sporen van de bedding terug te vinden.
  • Boom - Willebroek: bestaande spoorlijn 52/2,
    geëlektrificeerd in mei 1998, samen met het baanvak Boom - Puurs van
    lijn 52; evenwel tot op heden buiten dienst.
  • Willebroek - Londerzeel: de bedding is in het landschap nog
    tamelijk goed te volgen; enkele voormalige baanwachtershuisjes bestaan
    nog.
  • Londerzeel - Aalst: prachtig fiets- en wandelpad 'Leireken'. De stationsgebouwen van Steenhuffel (vzw. Leireken)
    en Baardegem (café 't Stationneke met spoorwegattributen) zijn mooi
    gerestaureerd. Verscheidene baanwachtershuisjes. Bij het station van
    Steenhuffel staat een K-rijtuig (eerste klasse met bagageafdeling) uit
    1935 opgesteld.

Literatuur

Louis De Bondt en Philippe Callaert, Leireken. De geschiedenis van lijn 61 Aalst - Antwerpen Zuid, uitgegeven door de auteurs in eigen beheer, 1996.